Кицаш
Хац, дац - цхьа дош; хайра, дайра - эзар дош.
Туро цаӀ мара вийнавац, метто эзар вийнав.
Лохига саг дегала хул.
Виза вар аьле, кхача боацаш а ма гӀо; йийкха яр аьле, кхоллар до
Шийна тӀера вир-говр дайнадац, наха тӀера хенжа-меза байнаб.
Фаьлг
Хоза-моза
Ай, малав из, велхаш вагIар,
Миска-миска велхаш вагIар?
Из ба Моза, из ба Моза –
БIаргаш Iаьржа дола Моза,
Ткъамаш даьржа дола Моза.
Хоза, хоза бола Моза.
Даде аьннад цунга тахан,
Нане аьннад цунга тахан:
«Кийчъе шифон, кийчде даьри –
Хьо Гизгага бода маьре.
Геттара йIаьхий яхаш я из,
Ахча лоархIаш ягIаш я из.
КIувсаш-зипаш, даьтта-шекар,
Шедар да цун цIагIа, шедар!»
Белхаш-белхаш багIа Моза.
Цунна-м хетац вIалла хоза
Яькха бIаргаш дола Гизг,
Даьнна тIодаш дола Гизг,
Къаьна, букъ тIабаьнна Гизг!
КорзагIбаьннаб лоалахой,
Зоахалол…
Из иштта дой?!
Мане бIаргех хий Iоух:
- М-у-у-у!
Баскилг дагIа, гIайгIа еш,
Ший из чIондарг елхаеш.
Котамо а гIайгIа ю:
- Ко-ко-ко!
Говро аре кхайкаю
- И-го-го!
Чоапилг корта лаьца лел:
- Маьржа-яI хьо, Мозан кхел!
Гизг-м царгаш иръеш ягIа.
Гизг-м мазаш дувзаш ягIа.
Яькха бIаргаш лотаденна,
Къегаш да цун, товнаш санна.
Гизг-м чIоагIа мецъеннай,
Гизг-м чIоагIа бирсъеннай.
Моза баа
Кийча я из…
Са дуне,
Ма ийрча я из!
Ай, иппIали,
ХIанз фу дергда?
Гизго буге,
Моза лергба!
Ший мазашца
Ткъамаш дийхка,
Ший тIодашца
МархIабийхка,
Бокъабергба Гизго Моза –
Къона Моза, хоза Моза…
Царгаш оттаергья дег тIа…
Ай, иппIали,
ХIанз фу дергда?!
Хаьрцар вахар.
Баьлар ала…
Оарц дала!
Оарц дала!
Зунгат доагIа, Зунгат доагIа;
ЭгIазлонца сувсаш чIоагIа,
Юкъа диткъа дола Зунгат,
Белаж шера йола Зунгат;
Хоза Моза бахьан долаш,
Дала кийча дола Зунгат.
ДоагIа Зунгат, шалта яьккха;
ДоагIа, денал хьалхадаьккха:
- Ира я са шалта, ира!
Мичай Гизг – вошшийна вира!
Кхехкаш ба са дег чу ала!
ДIа ма лечкъа, гучаяла!
БIаргаш Iаьржа дола Моза,
Ткъамаш даьржа дола Моза.
Хоза-хоза бола Моза
ДIалургбац аз, къаьнашк, хьона…
Эшаш дац хьа ахча тхона.
Эшаш дац хьа даьтта-шекар!..
Цигга баьлар боккха кегар:
Кхераенна Гизг дIауд,
Зунгат цунна тIехьауд!
Ира шалта лира къег,
Гизга тIодаш гарре эг!...
«Тийшаболх, - вай даьша йоах, –
Бодаш ба ше лелочох!»
Ва са да-дай,
Вада-дай!
Белхаш багIа
Нускала дай!
Iоухаш да
БIаргара хий,
Цул дирагIа
Дунен чу дий?
КIувсаш-зипаш,
Даьтта-шекар…
Шедар дайра,
Дайра шедар!
Моза-Нани,
Мухь ма бетта,
Керта мосех
Ка ма етта!
Моза-Дади,
КорзагIваьле,
ДIа ма кхувса
Хьай из гIаьле!
Майра Зунгат
Хинна мара,
Гизго бига
Моза лара!
ЙоIах урдув
Кхы ма деха…
БIеха да из урдув,
БIеха!
Бала ба
Из урдув, бала…
Балба цунах
Сийна ала!
Вайна эшац
Дошо гIоз…
Фу эш вайна?
ДегагIоз!
Даьша Моза
МархIабехк,
ХIаьта, Гизгá
Даьна бехк:
Эшаш яц Гизг,
Гизг я IаIа,
НаIалет цун сибата!..
Майра Зунгат -
Из да маIа,
Баркал, баркал Зунгатá!
Тоха тIоараш,
Айе аре:
Хоза Моза
Бода маьре!
Фуаш дахьаш йоагIа котам,
Къоарза бедар йола котам.
Чаме да цо дахьа фуаш,
Хьаьший кIаьдлургбац уж дуаш.
ЧIаьпилг дахьаш йоагIа
Чоапилг,
Чаме да цо дахьа чIаьпилг.
Да из чIаьпилг кIолд чуелла,
ЦIеча лентах бантик элла!
Дукха ца говш Мани бера –
Ведар йизза шура ера.
Баскилг дера… Цо фу ера?
Баскилго ший чIондарг ера.
Кийчде масхам,
Ата хох…
ДIалакха пандар…
Ворс-тIох!
Цигга доладелар ловзар…
Малав цул хозагIдар довзар?
Фата еттар, зурма лекхар,
ЧIаьпилга тIа даьтта хьекхар!
Зурма лекхар, фата еттар,
Шурий пелах пела деттар!
ЦIаьхха, сецар зовне зурма,
Цунца цхьана сецар фата,
Дижар илли, сайцар гIараш,
ДIа-хьа яхар наIара гаргаш…
КIайча даьре чокхи дувхаш,
Дошув даьккха кий тIатуллаш,
Дотув даьккха тIехкар хьерчаш,
Гучабаьлар хоза Моза,
БIаргаш Iаьржа дола Моза,
Ткъамаш даьржа дола Моза.
Цун бушиг а лаьца доагIар,
Юкъа диткъа дола Зунгат,
Белаж шера йола Зунгат;
Хоза Моза бахьан долаш,
Дала кийча дола Зунгат.
ТIоарскан иккаш ювхаш дар из,
Зипа чокхи дувхаш дар из,
Элтара кий тIатуллаш дар из,
Кхаьла шалта уллаш дар из.
ЦIогIа техар массане а,
Цхьанне санна массане а:
- Дукха бахалба шун безам,
Дукха яхийла шун хозал,
Дукха яхийла шун дикал,
Дукха дахалда шо шоаш!
ТIаккха юха йийкар фата…
Зурма… Илли…Бегаш... Тата…
Анекдоташ дувцар Говро –
Цунна дика дувца ховра.
Дувцар, Iатта лерге ухаш,
Мани белар, аркъалъухаш.
Баскилг дагIар – дIаьха мекхаш, –
Чоапилга ший чIондарг лекхаш.
Котама ший стихаш ешаш,
Цици дар.
Цун стихаех чIоагIа тешаш,
Котам яр.
Бордаш делар,
Къегар бIаргаш:
ГIадбахабар
Массабаргаш!
ЦIаккха дицлургдац из ловзар;
Шеварг халхавувлар говза:
Нускал Зунгатаца дувлар,
Баскилгаца ювлар Чоапилг.
Мани ший Говраца бувлар,
Котамаца дувлар Цици…
Ювцаргьяц аз шоана харцо –
Со а халхавийлар царца.
ХIанз со, кIаьдвенна, цIавоагIа…
Уккхаза тIадам отто боагIа!
